شأن نزول آیه ولایت

منابع اصلی: تفسير نور الثقلين/ ج‏3/ ص376

متن عربی

 عن أبي‏ ذر الغفاري قال: صليت مع رسول الله صلى الله عليه و آله يوما من الأيام صلوة الظهر، فسأل سائل‏ في المسجد فلم يعطه أحد فرفع السائل يده الى السماء و قال: اللهم انى سألت في مسجد رسول الله فلم يعطني أحد شيئا، و كان على عليه السلام راكعا فأومى بخنصره اليمنى اليه، و كان يتختم فيها، فأقبل السائل حتى أخذ الخاتم من خنصره، و ذلك بعين النبي صلى الله عليه و آله، فلما فرغ النبي من صلوته رفع رأسه الى السماء و قال: اللهم ان أخى موسى سألك فقال: رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي وَ يَسِّرْ لِي أَمْرِي وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِي يَفْقَهُوا قَوْلِي وَ اجْعَلْ لِي وَزِيراً مِنْ أَهْلِي هارُونَ أَخِي اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي وَ أَشْرِكْهُ فِي أَمْرِي‏ فأنزلت عليه قرآنا ناطقا: سَنَشُدُّ عَضُدَكَ بِأَخِيكَ وَ نَجْعَلُ لَكُما سُلْطاناً فَلا يَصِلُونَ إِلَيْكُما اللهم و أنا محمد نبيك و صفيك اللهم فاشرح صدري، و يسر لي أمرى، و اجعل لي وزيرا من أهلى، عليا اشدد به ظهري، قال أبو ذر: فو الله ما استتم رسول الله صلى الله عليه و آله الكلمة حتى نزل عليه جبرئيل من عند الله، فقال: يا محمد اقرأ، قال: و ما اقرأ؟ قال: اقرأ: «إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ‏ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ‏ الزَّكاةَ وَ هُمْ راكِعُونَ» الاية.

متن داستان

 ابوذر مي‌گويد كه روزي از روزها با رسول خدا (صلی الله علیه و آله) در مسجد نماز مي‌خواندم، سائلي وارد مسجد شد و ازمردم تقاضاي كمك كرد،ولي كسي چيزي به او نداد، او دست خود را به سوي آسمان بلند كرد و گفت: “خدايا تو شاهد باش كه من در مسجد رسول تو تقاضاي كمك كردم، ولي كسي جواب مساعد به من نداد.”‌ در همين حال حضرت علي علیه السلام كه در حال ركوع بودند، با انگشت كوچك دست راست خود اشاره كردند؛ سائل نزديك آمد و انگشتري را از دست آن حضرت بيرون آورد. پيامبر (صلی الله علیه و آله) كه در حال نماز اين جريان را مشاهد كردند، هنگامي كه از نماز فارغ شدند، سر به سوي آسمان بلند كردند و چنين گفتند : خداوندا ! برادرم موسي از تو تقاضا كرد روح او را وسيع گرداني و كارها را بر او آسان سازي و گره از زبان او بگشايي تا مردم گفتارش را درك كنند و نيز خواست تا هارون را كه برادرش بود وزير و ياور اش قرار دهي و به وسيله او نيرويش را زياد كني و در كارهايش شريك سازي. خداوندا ! من “‌محمد”‌ پيامبر و برگزيده توام ؛ سينه مرا گشاده كن تا به وسيله او پشتم محكم گردد.” ابوذر گفت: هنوز دعاي پيامبر (صلی الله علیه و آله) پايان نيافته بود كه جبرئيل نازل شد و خطاب به پيامبر (صلی الله علیه و آله)  آیه ی زیر را نازل کرد: “‌اِنَما وُليّكُمْ الله وُ رُسولُهْ وُالذينُ آمُنوا الذين يْقيمونُ الصَّلاه وُ يْوتُون الزَكاهِ وُ هْمً راكِعْون”.

خلاصه داستان

روزی نیازمندی وارد مسجد پیامبر(ص) میشود و اظهار نیاز میکند ولی کسی به او کمکی نمیکند و حضرت علی (ع) در حال رکوع نماز انگشتر خود را به او می دهند و آیه ولایت در حق ایشان نازل میشود.